میزگرد تخصصی” نقش شرکت های فناور در خودکفایی اقتصادی انقلاب اسلامی ” با حضور حمیدرضا جعفریان مقدم؛ مدیر عامل شرکت پویش داده نوین، محمد سپهر؛ مدیرعامل صندوق پژوهش و فناوری استان، علیرضا کاظمی؛ مدیرعامل شرکت سپهر افزار ایرانیان، ابوالفضل ساجدی؛ مدیرعامل شرکت سپهر سلامت از مدیران عامل شرکت های مستقر در پارک علم و فناوری یزد و به مدیریت محمدرضا حسینی بغداد آبادی برگزار شد.
به گزارش روابط عمومی پارک علم و فناوری یزد، به منظور بررسی نقش شرکت های دانش بنیان و فناور در خودکفایی اقتصادی کشور قبل و پس از انقلاب، میزگردی با حضور مدیران عامل شرکت های فناور در پارک علم و فناوری یزد برگزار شد که حاضران در خصوص نقش شرکت های فناور در اشتغال زایی، تولید ملی و صادرات کشور بحث و تبادل نظر کردند.

اقتصاد کشور هنوز از حوزه صنعت، معدن و نفت تامین می شود

مدیرعامل صندوق پژوهش و فناوری استان دراین میزگرد اظهار داشت: حوزه اقتصاد مبتنی بر دانش از دو منظر خدمات مهندسی و تولید محصولات با فناوری پیشرفته قابل بررسی است که آمارها نشان می دهد در حال حاضر جایگاه اقتصاد دانش بنیان در تولید ناخالص ملی کشور، کمتر از یک درصد است و این یعنی اقتصاد کشور هنوز از حوزه صنعت، معدن و نفت تامین می شود.
محمد سپهر افزود: کشور ایران در شاخص اقتصاد دانش بنیان رتبه 94 را در بین 160 کشور داراست.

2/2 میلیارد دلار صادرات محصولات دانش بنیان در ایران

وی ادامه داد: براساس گزارشات و آمارهای موجود، صادرات محصولات دانش بنیان در ایران حدود دو و دو دهم میلیارد دلار و صادرات خدمات فنی مهندسی، 2 میلیارد دلار بوده است که در مجموع چهار و نیم درصد صادرات کشور از حوزه دانش بنیان است.
سپهر تصریح کرد: در 25 سال گذشته رشد صادرات low tech پنج برابر، رشد صادرات صنایع با فناوری متوسط 55 برابر و رشد صنایع High-tech، 41 برابر شده است که عمده پیشرفت در 15 سال گذشته بوده است و پیش از آن به دلیل وابستگی اقتصاد به نفت، نیاز کمتری به اقتصاد دانش بنیان احساس می شد.

اعطای وام؛ روش نامناسب حمایت از شرکت های دانش بنیان

سپهر اضافه کرد: کشور هنوز با جایگاه ایده آل فاصله زیادی دارد و در مقایسه با کشورهای دیگر سهم کمی از اقتصاد دانش بنیان را داراست. به طور مثال در برخی از کشورها مانند مالزی سهم صادرات محصولات دانش بنیان 42 درصد است که در مقایسه با 4 و نیم درصد رقم قابل توجهی است.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با انتقاد از روش حمایتی دولت از شرکت های دانش بنیان، اظهار داشت: به نسبت هزینه ای که دولت برای حمایت ها انجام می دهد، تاثیر چندانی را در پیشرفت این عرصه مشاهده نمی کنیم که به نظر می رسد حمایت دولت از جوانان در حوزه دانش بنیان تنها با اعطای وام شیوه مناسبی نیست.
سپهر نیروی انسانی خوب را از پتانسیل های کشور دانست و گفت: حوزه دانش بنیان مبتنی بر نیروی انسانی است و باید از آن استفاده خوبی داشت در غیر این صورت چون زمینه فضای کسب و کار در کشور فراهم نیست، نیروهای نخبه و خوش فکر به خارج از کشور مهاجرت خواهند کرد.

خودباوری؛ ریشه تولید فناوری

مدیرعامل شرکت سپهر افزار ایرانیان نیز در این نشست گفت: اگر بخواهیم تاثیر انقلاب اسلامی را بر وضع شرکت های دانش بنیان بسنجیم، باید نگاهی به قبل از انقلاب داشته باشیم.
علیرضا کاظمی با بیان اینکه قبل از انقلاب اسلامی، کشور در زمینه استفاده از فناوری های جدید به ویژه در صنایع نظامی پیشتاز بوده است، عنوان کرد: اما توجهی به تولید فناوری و تکنولوژی بومی نداشتیم و خود باوری در جوانان سرکوب می شد در حالی که خودباوری ریشه تولید فناوری است.
وی ادامه داد: وقتی در کشور کلمه نمی توانیم رواج پیدا کند، جوانان اعتماد به نفس خود را از دست می دهند و به فکر مهاجرت از کشور می افتند.

دانش فناوری؛ وجه تمایز کشورهای اروپایی از کشورهای جهان سوم

کاظمی با اشاره به اینکه پیش از انقلاب، کشور ایران روابط خوبی با کشورهای پیشرفته داشته است اظهار کرد: آنها تمام محصولات فناوری خود را در اختیار ما قرار می دادند اما دانش فناوری را از ما دریغ می کردند و این دانش وجه تمایز کشورهای اروپایی با کشورهای جهان سوم است.
وی افزود: کشورهای پیشرفته نمی خواستند دانش فناوری را در اختیار کشور ما بگذارند زیرا این انتقال دانش منجر به از دست دادن سود و منفعت آن ها به خصوص در کشورهای صاحب نفت می شد.
کاظمی ادامه داد: در حال حاضر از نفت 200 هزار نوع کالا تولید می شود اما کشورهای بدون دانش فناوری تنها به فروش نفت خام بسنده می کنند در حالیکه می تواننداز هر بشکه نفت 8000 هزار دلار ارزش افزوده دریافت کنند.

ریشه تحریم های کشور؛ جلوگیری از پیشرفت علمی ایران

مدیرعامل شرکت سپهر افزار ایرانیان خاطر نشان کرد: انقلاب اسلامی این ترس را به کشورهای دیگر داد که ایران می تواند به خودکفایی و استقلال اقتصادی برسد و زمانی فشارها و تحریم ها بر کشور زیاد می شود که ما می خواهیم به دانش و فناوری مجهز شویم و ریشه تحریم های کشور جلوگیری از پیشرفت علمی ایران در زمینه فناوری است.
کاظمی با بیان اینکه میانگین رشد اقتصادی کشور در سالهای اخیر 6 درصد بوده، اظهار داشت: این درصد رشد خوبی را نشان می دهد اما کشور در زمینه تامین رفاه عمومی فاصله زیادی با جایگاه ایده آل دارد.

جای خالی صنعت نفت در اقتصاد دانش بنیان

وی راهکار توسعه اقتصاد کشور را اقتصاد مقاومتی بر پایه اقتصاد دانش بنیان دانست و افزود: برای توسعه اقتصاد کشور نیاز به حرکت به سوی صنعت نفت داریم اما اکنون بیشتر شرکت های دانش بنیان در زمینه فناوری اطلاعات و تکنولوژی پیشرفته فعالیت می کنند در حالیکه صنعت نفت بسیار پربازده و پرسود است و HighTech نیز در صنعت نفت هم مطرح است.
کاظمی ادامه داد: برخی می گویند شرکت های فناور نباید دیگر در حوزه کشاورزی و صنعت وارد شوند چون این حوزه اشباع شده و باید به سمت خدمات بروند این صحبت غیرکارشناسانه است و حذف این عرصه ها موجب ضربه زدن به استقلال کشور می شود.
وی اضافه کرد: شرکت های فناور باید عرصه صنعت، کشاورزی، خدمات را جدی بگیرند و از همه مهم تر به صنعت نفت توجه کنند. کشور نباید اقتصاد مبتنی بر فروش نفت داشته باشد اما باید در این حوزه فناوری تولید شود.

در تولید به خودکفایی رسیده ایم

سرپرست دفتر هماهنگی نهادهای فناوری همکار نیز در این میزگرد اظهار کرد: هم اکنون تولید محصولات دانش بنیان به بیش از ده هزار میلیارد تومان در سال رسیده که نقطه مطلوبی است، یعنی یک بستر خوب در حوزه دانش بنیان در حال شکل گیری هست و می توانیم بگوییم به خودکفایی در تولید رسیده ایم.
محمد رضا حسینی افزود: شرکت های فناور و دانش بنیان داخلی در حوزه نفت و گاز، عمدتا خدماتی هستند اما بیشترین اختراعی که افراد خارج از کشور، در کشور ما به ثبت می رسانند، در حوزه نفت و گاز است که این مهم جای تامل دارد.

عقب ماندن بخش دولتی از بخش خصوصی

حسینی بغداد آبادی با تاکید بر اینکه وابستگی شرکت های دانش بنیان به دولت باعث شکست آنهاست، خاطر نشان کرد: رویکرد اقتصادی مقام معظم رهبری در نامگذاری سال ها نشان از اهمیت اقتصاد در کشور است که با این شیوه اهمیت آن به دولت و مردم گوشزد می شود.
وی تصریح کرد: بخش خصوصی با تلاش زیاد توانسته است در اقتصاد جایگاه خود را پیدا کند اما بخش دولتی از این قافله عقب مانده است و اگر دولتی ها خوب عمل می کردند مقام معظم رهبری نامگذاری سال ها را با رویکرد فرهنگی انجام می دادند.
حسینی بغدادآبادی در ادامه عنوان کرد: کشور در حوزه علم و فناوری و در رشته های مهندسی شیمی، مهندسی انرژی، مهندسی نانو، مهندسی هوا و فضاو تولید مقالات و علم جایگاه خوبی را در دنیا دارد اما در حوزه کسب و کار رتبه 111 جهان را به خود اختصاص داده و این یعنی دولت نتوانسته است بخش علمی و صنعت را با فضای کسب و کار پیوند دهد.

اقتصاد دانش بنیان منحصر به علم نیست

مدیر عامل شرکت پویش داده نوین اظهار کرد: ما در حال حاضر در مسیر رشد هستیم و اقتصاد دانش بنیان دارد جایگاه خودش را در کشور پیدا می کنداما بیشترین مشکل دیدگاه هایی است که نسبت به اقتصاد دانش بنیان وجود دارد.
حمیدرضا جعفریان مقدم افزود: سالانه آمار مهاجرت نخبگان از کشور مورد بررسی قرار می گیرد اما هیچگاه بررسی نمی شود که چه تعداد کارآفرین از کشور رفته اند در حالی که میان تحصیلات دانشگاهی و ایجاد شرکت دانش بنیان تفاوت وجود دارد.
وی ادامه داد: برای اینکه بتوانیم در اقتصاد دانش بنیان موفق عمل کنیم نیاز به کارآفرینانی داریم که اقتصاد دانش بنیان را درک کنند اما متاسفانه کارآفرینی شغل محسوب نمی شود.

اقتصاد دانش بنیان؛ برآیندی از موفقیت مالی و تولید دانش

جعفریان مقدم با اشاره به اینکه تجارب در حوزه دانش بنیان کم است، گفت: اقتصاد دانش بنیان باید در نهایت برآیندی از یک موفقیت مالی باشد که دانشی را هم تولید کند اما نباید دنبال دانشی باشیم که منجر به دست آوردن پول باشد.
وی در ادامه ذکر کرد: اگر انتظارات شرکت های دانش بنیان از دولت به حداقل برسد و بتوانیم دانش کارآفرینی را در شرکت های دانش بنیان افزایش دهیم می توانیم بسیار موفق تر از گذشته عمل کنیم.

پرهیز از شعار زدگی؛ راهکار توسعه اقتصاد کشور

مدیرعامل شرکت سپهر سلامت در ادامه گفت: چشم پوشی از مشکلات کشور به ویژه در بخش دانش بنیان پسندیده نیست و باید از شعارها در جلسات کم کنیم و وارد عمل شویم.
وی افزود: برخی از آمارهای ارائه شده توسط مسئولین تنها برای ارائه گزارش عملکرد است و آن ها تنها به شنیدن مشکلات اکتفا می کنند اما به دنبال راه حل نیستند.
ساجدی در پایان گفت: اگر روحیه انتقاد پذیری در کشور از بین برود و مسئولین مشکلات جوانان کارآفرین را حل نکنند، آنها کم کم دلسرد شده و با خیل عظیم مهاجرت جوانان روبرو خواهیم شد.

 

  • ۱۶ فروردین, ۱۳۹۷