یادداشت رئیس پارک علم و فناوری یزد در گاهنامه خبری- تحلیلی عتف:

با نگاهی به تاریخچه و زمینه های شکل گیری پارک های علم و فناوری جهان، درمی یابیم که اکثر آن هادر بستر تاریخی اجتماعی خاصی شکل گرفته اند که متاثر از تبعات جنگ ها و رکود اقتصادی بوده است. ظهور پارک ها و ترویج فرهنگ نوآوری و کسب و کار مبتنی بر دانش، راهکاری برای برون رفت از این مشکلات و در پاسخ به یک نیاز اجتماعی برای غلبه بر رکود اقتصادی به شمار می آید. در زمانی که تمامی تحلیل های اقتصادی و قوانین آن از ارائه جواب مناسب باز می مانند، دانش و دانشگاه است که به کمک جامعه می آید و مدلی را تعریف می کند که بر اساس آن جوامع متحول می شوند. شکل گیری اولین پارک علم و فناوری در تاریخ معاصر در “دره ی سیلیکون” و درست در زمانی که آمریکا به سبب هزینه های جنگ جهانی دوم و شکست نظریه های اقتصادی خود دچار بحران اقتصادی شده حکایت از رویکرد عملی برای رسیدن به یک اقتصاد پایدار دارد که نتیجه آن سال ها بعد در قالب تشکیل بزرگترین شرکت های فناور و ثبات اقتصادی رخ می نمایاند.

سابقه تاریخی “ربع رشیدی”، شهر علم و فناوری که به همت وزیر مدبر ایرانی، خواجه رشیدالدین فضل الله همدانی ایجاد شد، نیز نشان از تاثیر کیمیای علم و دانش در بازسازی و پیشرفت ایران پس ازحمله مغول دارد. به گونه ای که با تجمیع تمامی ظرفیت های علمی، فناوری، اجتماعی و مذهبی و هنرمند نمودن آن ها راه توسعه ایران هموار می گردد.

پارک های علم و فناوری به عنوان ساختارهای نوین در اقتصاد جهانی با تسهیل فرایند جذب، پذیرش و استقرار شرکت¬های دانش بنیان و ترویج فرهنگ نوآوری و تکمیل زنجیره تبدیل ایده به محصول، نقشی بی بدیل در اقتصاد امروز ایفا می کنند که بر اساس آن دانش محوری و ارتباط دانشگاه و صنعت یکی از مولفه های اصلی اقتصادی به شمار می آید.

استفاده بهینه از ایده های نخبگان و دانشمندان و تلاش برای تجاری سازی ایده ها مدلی مناسب برای مقاوم سازی اقتصاد بر مبنای سرمایه های نامشهود هر ملت است. ایجاد ثروت با تکیه بر منابع نامحدود علم و اندیشه و ارزش افزوده اجتماعی حاصل از آن پایه های اقتصاد یک کشور را استحکام می بخشد.

منابع طبیعی هر سرزمینی محدودیت های خاص خود را دارد و روزی پایان خواهد یافت. تنها منبعی که پایان ندارد علم و دانش است که امروزه به عنوان زیر بنایی ترین اصول اقتصادی در جهان تعریف شده است.

با توجه به اینکه علم و دانش حد و مرزی ندارد، به خوبی می توان از منابع سرشار آن با استفاده از تعاملات صحیح و ارتباطات بین المللی استفاده نمود. نقش بین المللی پارک ها به عنوان تسهیل¬گر این بده بستان(دادو ستد) علمی و پیوند دهنده اقتصاد علمی به اقتصاد جهانی بسیار حائز اهمیت است. به گونه ای که با اقتصاد دانش بنیان می توان علاوه بر استفاده از ظرفیت های بومی و ملی به اقتصاد جهانی متصل شد و از ظرفیت های آن بهره گرفت بدون آنکه تحت تاثیر تبعات اقتصادهای سنتی قرار گرفت.

شاید بتوان مهم ترین نقش پارک ها را ایجاد توازن منطقه ای و هم افزائی در جهت بسیج منابع با محوریت علم، دانش و نوآوری دانست.

کشور ایران با بهره مندی از جوانان تحصیلکرده و دارای نبوغ، دانشگاه ها، مراکز پژوهشی در زمینه علم پروری و دانش پروری ظرفیت بالایی برای توسعه اقتصادی مبتنی بر دانش دارد. سرعت رشد علمی کشور و ترتیب کارشناسان خبره گرچه به خودی خود دارای ارزش است اما زمانی ارزش واقعی خود را پیدا می کند که در جهت رفع نیازهای کشور و برای تعالی دانش و فناوری و کسب ثروت از طریق دانش به کار گرفته شود. به همین منظور پارک ها و مراکز با هدف دستیابی به این مهم و با در نظر گرفتن تمامی فرصت ها و تهدیدهای این عرصه با ایجاد محیطی سالم برای کسب و کار جوانان و فاغ التحصیلان دانشگاهی تاسیس شده و با توجه به نوپا بودن، کارنامه مثبتی را از خود به جا گذاشته اند.

تقویت این مراکز گامی موثر در راستای استقلال کشور و عزت آن به شمار می رود به گونه ای که دیپلماسی خاصی تحت عنوان دیپلماسی فناوری به منظور تعاملات در عرصه بین المللی و نمایاندن وجه دیگری از وجوه جمهوری اسلامی ایران در منطقه و جهان، شکل گرفته که علاوه بر تامین منافع کشور می تواند به عنوان یک مولفه قدرت علمی-فناوری و اقتصادی در منطقه و جهان مطرح گردد.

داریوش پورسراجیان

رئیس پارک علم و فناوری یزد

  • ۲۲ مرداد, ۱۳۹۵